Terugblik 2009
23-12-2009
In het afgelopen jaar zijn belangrijke (vervolg)stappen gezet op het gebied van elektronische communicatie in de accountancymarkt. Bij de meeste is CreAim betrokken geweest. In deze ‘terugblik’ is een chronologisch verslag van het jaar 2009 opgenomen.
Een jaar geleden werd het convenant inzake het verkorte aangiftebericht VpB in XBRL (vWIA) getekend door Staatssecretaris De Jager, een aantal toonaangevende accountantskantoren en CreAim. Aangezien met de vWIA veel minder gegevens worden ingediend en direct een definitieve aanslag wordt opgelegd, werd afgesproken dat de kantoren een nog met de Belastingdienst af te spreken kwaliteitsnorm zouden gaan hanteren. Dit werd in het convenant als volgt verwoord: “In het kader van de pilot vWIA passen de deelnemende kantoren, ter vergroting van de rechtszekerheid, de compliance en het effectief toezicht op de verkorte winstaangifte, bij het voorbereiden van de winstaangifte een werkwijze toe die passend en geboden is binnen de eigen organisatie of de beroepsorganisatie.”
In januari werd het kenniscentrum Instant Reporting opgericht. Instant Reporting is de plek waar (toekomstige) professionals alle kennis die zij nodig hebben over SBR kunnen vinden. In het kenniscentrum worden opleidingen en kennisdossiers aangeboden en daarnaast beschikt het kenniscentrum over studenten, docenten en externe betrokkenen met hoogwaardige kennis over business reporting. Binnen het kenniscentrum kunnen actuele probleemstellingen en onderzoeksvragen van uit het bedrijfsleven worden voorgelegd. De organisatie van het kenniscentrum is een samenwerkingsverband tussen de Hogeschool van Amsterdam(HvA), vertegenwoordigers van het bedrijfsleven en verschillende overheidsinstanties. CreAim is één van de initiatoren en Frank Jonker is lid van de stuurgroep.
De Kamer van Koophandel heeft op 26 februari 2009 de eerste jaarrekening op fiscale grondslag ontvangen en gedeponeerd die aangeleverd is in XBRL en via OTP. Door gebruikmaking van de XBRL-applicaties van CreAim heeft de deponering plaatsgevonden. Op de website van de KvK stond hierover een prominent artikel. De jaarrekening op fiscale grondslag is het gevolg van de invoering van de wet samenval. Door deze wet is het toegestaan om op grond van titel 9 boek 2 BW voor fiscale grondslagen te kiezen.
Tot en met het einde van het voorjaar 2009 werd inzake de vWIA hard gewerkt aan de kwaliteitsnorm en technische zaken als de oplevering van de benodigde taxonomie en de implementatie van de validatie en consistentieregels. In mei werd de Belastingdienstpoort en de productieomgeving opgesteld. Uiteindelijk werd begin juni overeenstemming bereikt over de inrichting van een aanvullend collectief convenant op het gebied van kwaliteit. Deze aanvulling betrof de rechtszekerheid, interne kwaliteitsbeheersing en het effectief toezicht op de verkorte winstaangifte vennootschapsbelasting. CreAim gebruikte dit aanvullende modelconvenant om de noodzakelijke afspraken met de Belastingdienst vast te leggen.
Van 23 mei tot en met 3 juni was CreAim directeur Frank Jonker uitgenodigd om tijdens de internationale SBR Conference in de Australische steden Sydney en Melbourne presentaties te houden over het elektronisch uitwisselen van digitale verantwoordingsinformatie. De Australische regering organiseerde dit congres omdat zij, mede door middel van SBR, een stimulans wil geven aan hun economie. Het Australische SBR-project behelst de vereenvoudiging, harmonisatie en standaardisatie van financiële rapportages die vervolgens elektronisch moeten worden uitgewisseld.
Op 9 juni hebben de gezamenlijke grote banken (Rabobank, ABN AMRO Bank en ING) aangegeven het gebruik van standaard bedrijfsrapportages op basis van het fiscaal jaarrapport te gaan invoeren. Vanaf 1 april 2010 kunnen kredietrapportages worden aangeleverd die met behulp van geautomatiseerde uitwisselingprocessen voor de deelnemende banken beschikbaar komen. De besturen van deze banken hebben (budgettaire) prioriteit gegeven aan de stimulering van deze ontwikkelingen. Tevens is aangegeven dat slechts korte tijd twee distributiekanalen naast elkaar zullen worden gebruikt. Met andere woorden: snel zal van papier (soms e-mail) worden overgegaan naar SBR. De elektronische rapportages zullen dan alleen nog maar via de banken procesinfrastructuur kunnen worden aangeleverd. De banken willen de jaarrekening op fiscale grondslag (!) met additionele informatie ontvangen.
Op 12 juni 2009 werden door twee innovatieve klanten van CreAim, de kantoren de Keijzer Nipius & Co en NBC/Van Roemburg & Partners B.V. de eerste verkorte winstaangiften in XBRL (afgekort vWia) ingediend bij de Belastingdienst. Zij maakten hierbij gebruik van de software van CreAim. Tijdens de officiële ondertekening van het aanvullende convenant mocht CreAim directeur Frank Jonker een demonstratie geven van het aangifteproces.
Op 16 juni 2009 hebben de directies van Gemnet en CreAim in het kader van het overheidsproject e-Herkenning een samenwerkingsovereenkomst getekend om op een eenvoudige en laagdrempelige wijze, digitale (OTP-)certificaten en een autorisatieregister (AuSP) te gaan leveren. Een van de projecten waar e-Herkenning moet worden toegepast is de Overheidstransactiepoort (OTP). OTP is in het leven geroepen om de digitale uitwisseling tussen overheden en bedrijven te verbeteren. Een belangrijke eis bij het gebruik van de OTP is de autorisatie van de ondernemer. De Gemnet/CreAim OTP-certificaten maken dit mogelijk door het registreren van de machtigingen en het goedkeuren van bevoegde ondernemers ten behoeve van de overheid. Gemnet en CreAim hebben hun gezamenlijke dienstverlening en producten zodanig ingericht dat intermediairs en ondernemers in Nederland maximaal kunnen profiteren van de voordelen van het elektronisch uitwisselen van gegevens via het internet, in het bijzonder SBR.
Vertegenwoordigers van Rabobank, ABN AMRO bank en ING bereikten op 9 september overeenstemming over samenwerking met de overheid met het oog op toepassing van de Standard Business Reporting aanpak voor het kredietrapportageproces. De deelnemende banken hebben met de overheid afgesproken het gebruik van gemeenschappelijke standaarden voor de verantwoordingrapportages van de ondernemer voortvarend in te voeren en kredietrapportages middels de SBR-aanpak te gaan promoten. Hierdoor zal het gebruik onder bedrijven van de SBR-aanpak en XBRL toenemen. Voor overheden en bedrijven is een breder gebruik hiervan belangrijk om zo de administratieve lasten fors te reduceren. Door het gebruik van één standaard kunnen dezelfde gegevens straks eenvoudig worden (her)gebruikt voor zowel de belastingaangiftes als voor het neerleggen van de jaarrekeningen als voor veel statistische informatie ten bate van het CBS. Naast administratieve lastenverlichting dient een breder gebruik van SBR en XBRL ook een ander doel. XBRL is namelijk aangemeld als een nieuwe open standaard op de lijst van open standaarden die de overheid gebruikt.
Op 19 september lanceert CreAim voor accountantskantoren een vernieuwd internetportal. Met de portal is het mogelijk jaarrekeningen, (Ob en vWIA)aangiftes, CBS- en kredietinformatie te produceren in het Standaard Bedrijfs Rapportages formaat XBRL. Vervolgens kan de verantwoordingsinformatie via de portal met een digitale handtekening van de ondernemer aangeleverd worden bij de Kamer van Koophandel, de Belastingdienst, CBS en de Nederlandse banken. Het Accountancy Portal biedt administratie- en accountantskantoren een digitaal loket voor de communicatie tussen kantoor en de klanten. Via het portal hebben alle gebruikers direct toegang tot alle webbased en webenabled producten en diensten die het kantoor aanbiedt. Via het portal kan ook worden gecommuniceerd met uitvragende partijen als Belastingdienst KvK en banken. In dit kader zijn authenticatie en machtigingen van groot belang. CreAim geeft niet alleen betrouwbare authenticatiemiddelen uit, maar CreAim’s Autorisatie Services registreert ook machtigingen en goedkeuringen van bevoegde ondernemers.
Vanaf begin oktober wordt de overheidsinbreng in het SBR Programma aangestuurd door de SBR stuurgroep onder voorzitterschap van de Secretaris-Generaal van Economische Zaken en met leden op het niveau van Directeuren-Generaal en de leiding van de betrokken uitvoeringsorganisaties. De stuurgroep heeft gekozen voor een sterker focus op de verankering en het gebruik van SBR. De eerste prioriteit is het verhogen van het aantal SBR rapportages in jaarrekeningen, belastingaangiften en statistiekopgaven, alsmede het borgen van samenhangend beheer van de generieke SBR voorzieningen. Tegelijkertijd zal er nadruk worden gelegd op heldere communicatie en zal de samenwerking met convenantpartijen worden geïntensiveerd om het gebruik van SBR verder te stimuleren. Het SBR Programma heeft de Nederlandse Taxonomie en de Procesinfrastructuur gerealiseerd. In maart 2009 is de Procesinfrastructuur overgedragen aan GBO.Overheid. Per 7 oktober zijn ook de Nederlandse Taxonomie en de overige SBR-activiteiten bij GBO.Overheid ondergebracht. Dit sluit aan op de expertise van GBO.Overheid in het beheer van generieke voorzieningen en het aansluiten van overheidsorganisaties en marktpartijen op die voorzieningen.
Op 11 november tekenden staatssecretaris Frank Heemskerk van Economische Zaken en bestuurder Joop Wijn namens de grotere banken een overeenkomst over breder gebruik van Standard Business Reporting (SBR) en de bijbehorende open standaard XBRL. "In de samenwerkingsafspraken die we hier vandaag tekenen staat het realiseren van voordeel voor de ondernemer centraal. Dat wordt gerealiseerd als een bedrijf uiteindelijk met dezelfde financiële informatie aan zijn verantwoordingsverplichtingen naar zijn bank, de Belastingdienst, de KvK en het CBS kan voldoen. Dat ook de banken in zee gaan met SBR heeft een belangrijk vliegwiel effect en versnelt de implementatie van SBR en XBRL door bedrijven," aldus Heemskerk. Tevens meldt de Belastingdienst dat de vIB (het verkorte aangiftebericht IB voor ondernemers in XBRL) per 1 januari 2011 zal worden ingevoerd.
Op 25 november werd op de Hogeschool van Amsterdam de eerste PE-cursus standaard bedrijfsrapportages/XBRL gehouden. De PE- cursus, bedoelt voor AA’s en RA’s met klanten in het MKB was ontwikkeld door Instant Reporting, het kenniscentrum op het gebied van SBR. De cursus ging in op alle relevante aspecten van XBRL en sloot goed aan bij de actuele ontwikkelingen. Het project Instant Reporting heeft zich inmiddels ontwikkeld tot hét kenniscentrum voor Standard Business Reporting (SBR). Het kenniscentrum heeft al vele activiteiten ontplooid om de kennis op het gebied van SBR te vergroten. Zo heeft het kenniscentrum veel tijd en aandacht besteed aan het ontwikkelen van studiemateriaal voor zowel studenten als professionals op het gebied van XBRL en SBR. Deze informatie is nu gebundeld in de syllabus Instant Reporting.
Begin decemberbesluiten NIVRA en NOvAA de elektronische handtekening met gekwalificeerd certificaat aan te wijzen als elektronische variant van de handgeschreven handtekening die de accountant dient te gebruiken voor de ondertekening van accountantsverklaringen of assurance-rapporten in elektronische vorm. Omdat in de wetgeving is geregeld dat een elektronische handtekening met gekwalificeerd certificaat bij wet gelijk gesteld is aan een handgeschreven handtekening is voor deze elektronische handtekening gekozen. Voor alle andere werkzaamheden mag de handtekening op vrijwillige basis worden gebruikt. NIVRA en NOvAA zullen de elektronische handtekening met gekwalificeerd certificaat niet zelf aanbieden maar dit overlaten aan de aanbieders die hiervoor geëquipeerd zijn. Eén van die aanbieders is CreAim/Gemnet. Het betreft aanbieders die door de overheid erkend zijn en onder toezicht staan van de OPTA. Diverse kantoren die met CreAim werken maken voor het ondertekenen van documenten nu al gebruik van een elektronische handtekening. Begin 2010 zal NIVRA/NOvAA nadere invulling geven aan de procedures voor aanvraag en zal een verdere toelichting worden verstrekt in de vorm van een Praktijkhandreiking / Leidraad.
Medio december 2009 introduceert CreAim in haar Accountancy portal de online applicatie Elektronisch klantdossier. Met deze applicatie is het onder meer niet nodig om met USB-sticks vertrouwelijke informatie te verplaatsen. Het gebruik van USB-sticks blijkt in de praktijk voor grote risico’s te kunnen zorgen. Bij een bank heeft het gebruik van een USB stick als gegevensdrager nog recentelijk geleid tot het verlies van bankgegevens van duizenden beleggers. Het Elektronisch klantdossier heeft verder als voordeel dat klanten op ieder gewenst moment informatie kunnen opvragen zonder menselijke tussenkomst. Daarnaast kunnen allerlei documenten elektronisch worden ondertekend en vervolgens gearchiveerd door de klant.
Bron: CreAim




